اینجا خانه من نیست

نشست نقد دو كتاب «کاغذهای سوخته» و «دو کام حبس» با حضور امیرحسین یزدان‌بد و سعید سبزیان  پنج‌شنبه، 10 ارديبهشت در موسسه راهبرد پيمايش برگزار شد.

در اين نشست، اميرحسين یزدان‌بد،‌ نويسنده «پرتره‌ي مرد ناتمام»، به نقد و بررسی «کاغذهای سوخته» پرداخت و گفت: من در این جلسه سعی می کنم به بیان ویژگیهایی بپردازم که نظرم را جلب کردند و معتقدم که مشخصه های قلم نویسنده هستند. ما اکنون در عصر ارتباطات و سرعت هستیم. در داستان نویسی هم می بینیم که برخی نویسنده ها به مساله سرعت ورود اطلاعات به داستان توجه دارند. درگذشته عنصر زبان حرف اول را می زد و نویسنده با کمک عنصر زبان مهارتش را نشان می داد. این را در آثار هوشنگ گلشیری و ساعدی می بینیم. البته الان هم این دغدغه وجود دارد و زبان به مثابه اولین و مهم ترین عنصر برای نویسنده است. از سوی دیگر با نویسندگانی مواجهیم که زبان را به مثابه ریلی برای پیش بردن داستان استفاده می کنند. به نظر من مجموعه کاغذهای سوخته به دسته دوم تعلق دارد  داستان‌های مجموعه از لحاظ زبانی کاملا بی ادعا و سالم هستند. در تمام کتاب به غیر از یک کلمه که به نظرم غیرعادی بود، هیچ دست اندازی از نظر زبانی وجود ندارد. بیشتر داستان هایی که  در این کتاب هستند، پر از اطلاعات و انسان هستند و چند تا از داستان‌ها قابلیت داستان بلند شدن داشتند. رسیدن به عنصر روایت و عبور از عنصر زمان، وقتی صورت می گیرد که زاویه مناسبی برای روایت انتخاب شود و دهنوی با انتخاب راوی بی طرف به این مهم دست یافته است.

یکی از تکنیکهای او کات زدن های متوالی است که ریتم خطی را می شکند و با فصل زدن های مناسب و بجا داستان را پیش می برد.کات زدن در اصل یکی از ویژگی های درام است که به ادبیات داستانی هم وارد شده، اما اینکه بتوانی از این تکنیک به درستی بهره بگیری، کار دشواری است. به اعتقاد من این تکنیک در این داستان ها به خوبی جواب داده است.  نویسنده در دو داستان «میان سایه ها» و «در ساقه بابونه های بیابانی» بسیار هوشمندانه فصل زده است. او با این شیوه گستره بیشتری از زمان پیشبرد داستان را به دست داده و به ما فرصت دیدن وقایع بیشتری را داده است.جابجایی بین صحنه ها حجم اطلاعات را افزایش می دهد و به درک خواننده کمک می کند. البته داستان اول مجموعه به نام جنگ و سکوت  که خواننده را  با حجم انبوهی از اطلاعات روبرو می کرد، بیشتر فضای داستان بلند را می طلبید و به پختگی لازم نرسیده بود.

یزدان بد در ادامه گفت: داستان «کابوسی که تمام نشد» هم داستان بسیار دقیقی است. نویسنده با انتخاب زاویه دید کودک، روایت را بدون هیجان زدگی پیش می برد. کودکی شاهد دعای پدر و مادر است. پدر درگیر اعتیاد است و مادر از شزلیط ناراضی است، و بعد از دعوا مادر ناپدید می شود. داستان ممکن بود به سمت معمایی شدن پیش برود اما نویسنده خود را در این دام نینداخته است. اگر داستان شکل معمایی می گرفت، جهت واقعی اش را از دست می داد. نگاه کودک به جهان بزرگترها همراه است با درک ترسها و واهمه های آنها.

گزارش کامل نشست در   ایبنا   ایسنا  و خبرگزاری مهر

دو مجموعه‌ي ‌داستان‌ "کاغذ‌هاي سوخته" نوشته‌ي‌ الاهه دهنوي و "دو کام حبس" نوشته‌ي مريم منصوري، پنج‌شنبه‌ي اين هفته (هشتم ارديبهشت‌ماه) نقد و بررسي مي‌شوند.

 در اين جلسه که ساعت 17 روز يادشده در مؤسسه‌ي راهبرد پيمايش برگزار مي‌شود، اميرحسين يزدانبد - داستان‌نويس و منتقد - به بررسي مجموعه‌ي داستان "کاغذهاي سوخته" مي‌پردازد و سعيد سبزيان - مترجم و منتقد - به عنوان منتقد "دو کام حبس" حضور خواهد داشت.

"کاغذ‌هاي سوخته" نخستين مجموعه‌ي داستان الاهه دهنوي است که پيش‌تر به عنوان مترجم کتاب‌هايي در حوزه‌ي رمان و نقد ادبي منتشر کرده بود. اين مجموعه‌ي داستان فروردين امسال توسط نشر مرواريد به بازار کتاب عرضه شد. "دو کام حبس" نيز شامل شش داستان از مريم منصوري است که سال پيش توسط نشر چشمه منتشر شد.

علاقه‌مندان به حضور در اين جلسه مي‌توانند به آدرس ميدان ولي عصر، بولوار کشاورز، بعد از تقاطع فلسطين، خيابان کبکانيان، کوچه‌ي فرگاه، پلاک 3، مؤسسه‌ي راهبرد پيمايش مراجعه كنند.

خبر نشست در  ایسنا   خبرگزاری مهر  و  ایبنا

«ساختار ادبی آینه‌ای است برای شرایط اجتماعی»  لوسین گلدمن
«کاغذهای سوخته» اولین مجموعه داستان الاهه دهنوی، مترجم آثاری چون «سفر فلیشیا»، «تورگنیف‌خوانی»، «مرد در تاریکی» است که از سوی انتشارات مروارید در بهار ۹۰ به چاپ رسیده است. کتاب شامل ۹ داستان کوتاه با مضامین اجتماعی- انتقادی است که عمدتا به بیان موقعیت، شرایط اجتماعی و معضلات زنان و جایگاه اجتماعی‌شان  از دید گفتمان قدرت اشاره دارد.
۱- از نظر نوع‌بندی، داستان‌ها در ژانر واقع‌گرا می‌گنجند و دارای نثری روان و ساده هستند. غم، تنهایی، واماندگی، عدم ارتباط عاطفی، تباهی و مرگ از مسائلی است که شخصیت‌های داستانی مجموعه با آن دست به گریبان‌ هستند.
از بن‌مایه‌های مشترک متنی مجموعه باید بیش از هر چیز به عنصر مرگ و قتل توجه داشت. قتلی که در ابتدا توسط برادران زینب، شخصیت زن داستان «جنگ و سکوت» مجموعه آغاز می‌شود و با مرگ مادر به دست پدر «کابوسی که تمام نشد» ادامه می‌یابد و در انتها به قتل دخترک توسط پدر شکاکش در داستان «دفترچه یادداشت» به نوعی خاتمه می‌پذیرد تا نویسنده به مرگ از نوع دیگرش یعنی شهادت سهراب «در ساقه بابونه‌های بیابانی» بپردازد.

كاغذهاي سوخته منتشر شد.

 الاهه دهنوي در مجموعه داستانش كه «كاغذهاي سوخته» نام گرفته، سعي داشته تا به بيان آزادانه پاره‌اي از دغدغه‌ها و مسايل دروني انسان امروز جامعه ايراني بپردازد. از ويژگي داستان‌هاي اين كتاب ضمن توجه به مسايل زنان، پرهيز از ديدگاه‌هاي يک جانبه است. به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، «كاغذهاي سوخته»، ‌نام نخستين مجموعه داستان الاهه دهنوي، مترجم ادبي است. 

مسايل حاشيه جنگ، همراه با دلمشغولي‌هاي نسلي كه آن را پشت سر گذاشته، از دغدغه‌هاي او در نگارش این داستان‌ها به شمار مي‌آيند. نگاهي متكثر به وضعيت آدم‌هايي كه در جامعه در نسبت‌هايي تازه و امروزي با رنج‌ها، شادي‌ها و مشكلاتشان قرار مي‌گيرند، از ديگر وجوهي است كه در داستان‌هاي دهنوي نمود يافته‌اند.
اين در حالي است كه به نظر مي‌رسد دنياي داستاني وي، فارغ از جريان‌ها و تيپ‌هاي رايج و گاهی فانتزي در موج فعلي داستان‌نويسي جوانان، به اقشاري وسيع‌تر از لايه‌هاي متفاوت اجتماع در دروني‌گاه‌هاي متلاطم و گاه يكنواخت فرهنگ و سنت‌ها چشم دوخته و در اين مرحله مي‌توان نوعي صميميت در همذات‌پنداري با اغلب شخصيت‌هاي داستاني را از ديگر اختصاصات داستاني وي برشمرد.
نخستين داستان اين كتاب با نام «جنگ و سكوت» اين‌گونه آغاز شده است: «جنگ هشت سال است كه تمام شده، ولي مادر هنوز سياهپوش است. سجاد همين طور كه روبروي آينه قدي ايستاده و موهايش را مرتب مي‌كند، يك چشمش به تصوير مادر در آينه است كه دارد قند مي‌شكند. پاي همين آينه زينب موهايش را شانه مي‌كرد....»

«جنگ و سكوت»، «سهم او»، «خاكستر سرد»، «در ساقه‌ي بابونه‌هاي بياباني»، «ميان سايه‌ها»، «كابوسي كه تمام نشد»، «نسل‌ها»، «دفترچه يادداشت» و «برايم لالايي بخوان»، نام داستان‌هاي اين مجموعه‌اند.
مجموعه داستان «كاغذهاي سوخته» نوشته الاهه دهنوي، بهار امسال (1390)، به شمارگان 1100 نسخه از سوي انتشارات «مرواريد» راهي بازار كتاب شد. 
دهنوی،از مترجمانی است كه تا به حال آثار متعددي را در زمينه نقد ادبي و داستان راهي بازار كتاب كرده است. او ترجمه آثار ادبي را از سال ۱۳۸۱ با فصلنامه «ارغنون» آغاز كرد و اولین مترجمی است که ویلیام ترور، نویسنده ایرلندی را با کتاب «تورگنيف‌خوانی» به جامعه ادبی ایران شناسانده است.

نگاهی به «کاغذهای سوخته»

“کاغذهای سوخته” نوشته‎ی الاهه دهنوی مجموعه  نه داستان کوتاه است که به شیوه‌ی سیال ذهن روایت شده‎اند. داستان‎هایی مضمون‌گرا  که اغلب بر  ستم پنهان یا آشکاری که بر زنان  در فضای خانه و خانواده روا داشته می‎شود، پرداخته  و تاکید دارند. زنانی از طیف ها ی مختلف که در این داستان‎ها  در نقش‌هایی همچون: خواهر، دختری کوچک، دختری نوجوان ، مادر، زنی تحصیلکرده  دیده‎می‎شوند. اما با این حال نوع نگاه نویسنده به گونه‎ای نیست که تنها زنان را به عنوان مخاطبان داستان‎ها مورد توجه قرار بدهد، در واقع او درباره زنان می‎نویسد، اما  مخاطبان کتاب می تواند طیف گسترده‌تری را در بر بگیرند.

نثر الاهه دهنوی در این داستان ها روان و شیرین است؛ کلمات به درستی و حساب شده در جای خود نشسته‌اند و نویسنده با بیانی موجز داستانهایی را پیش روی ما گذاشته که در هیچ‎یک از آنها نمی‎توان شاهد نشانه‎هایی از پرگویی و تاکید نویسنده بر روی نکاتی بیهوده بود که کارکردی در داستانها ندارند. در عین حال اما جزئی‌نگری‌های دهنوی در برخی از داستانهای این مجموعه نیز زیبا و گاه شگفت‌آورند.

اغلب داستانهای «کاغذ‎های سوخته» شرح گوشه‎ای از زندگی شخصیت‎هایی‎ست که به لایه‎های پایینی از  طبقه متوسط  در شهرهای کوچک تعلق دارند. روایت داستان‌ها غیرخطی  و بین گذشته و حال در نوسان است. یکی از بن‎مایه‎هایی که در بیشتر داستانهای این کتاب می‎توان مشاهده کرد، تاکید به ایده ” مرگ” است که به عنوان عنصری تکرار شونده و به اشکال مختلف در بسیاری از این داستانها بازتاب پیدا می‎کند، گاه  در قالب  یک اتفاق  مثل  مرگ‎های نابهنگام و  گاه به عنوان یک زوال یا مرگ یک رابطه یا یک حس...

"کاغذهای سوخته" مانند هر مجموعه داستان دیگری، دربردارنده چند داستان متوسط و دو داستان "نمونه" است و با این حال به دلیل نزدیکی حال و هوای داستان‌ها با زندگی روزانه مردم و شخصیت‌پردازی‌های دقیق و زبان و اندیشه‌ سالمی که در آن وجود دارد، در بین آثار داستانی که این روز‌ها منتشر می‌شود، کتابی نسبتاً متفاوت به‌شمار می‌آید.

زندگی‌ از دست‌رفته انسان‌های متعصب

"عزا" در مفهوم واکنش روحی مادری که برای مثال پسرش را در گور می‌گذارد، یا برادری که از روی تعصب خواهرش را کشته‌اند، یا ماتم یک زن بدگل صیغه‌ای که هویتش را در خانه یک حاجی بازاری از دست می‌دهد، اصلی‌ترین درونمایه داستان‌های "کاغذهای سوخته" است...

حاشیه‌نویسی بر مجموعه‌داستان «کاغذ‌های سوخته»

حسین ایمانیان/ زمانه داستان‌های کوتاهی هستند که بر اساس یک دغدغه‌ی اجتماعی نوشته شده‌اند. نقطه‌ی عزیمت چنین داستان‌هایی نه داستان‌پردازی صرف است و نه برجسته کردن یک یا چند مؤلفه‌ی فرمی؛ یک موقعیت خاص دراماتیک و حتی یک شخصیت به‌خصوص نیز مد نظر نیست. چنین داستان‌هایی به معنای مد نظر لوکاچ از رئالیسم بسیار نزدیک‌اند. در چنین رویکردی به داستان‌نویسی، آن‌چه طرح اولیه‌ی داستان را برمی‌سازد وجود یک مسأله‌ی اجتماعی است که در متن جامعه موجود (یا به صورت بالفعل برقرار است یا به صورت بالقوه) است و نویسنده آن را در یک داستان‌ کوتاه بازتولید می‌کند. (باید بر مفهوم بازتولید تأکید کرد؛ بازتولید در اینجا به معنی انعکاس دادن یا گرازش کردن نیست.)

«كاغذهاي سوخته»ي الاهه دهنوي منتشر شد سرويس: فرهنگ و ادب - كتاب 1389/12/13 03-04-2011 11:44:12 8912-08483: كد خبر

خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران سرويس: فرهنگ و ادب - كتاب مجموعه‌ي داستان «كاغذهاي سوخته» نوشته‌ي الاهه دهنوي منتشر شد. به گزارش خبرنگار بخش كتاب خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، اين مجموعه با 9 داستان شامل: جنگ و سكوت، سهم او، خاكستر سرد، در ساقه‌ي بابونه‌هاي بياباني، ميان سايه‌ها، كابوسي كه تمام نشد، نسل‌ها، دفترچه‌ي يادداشت و برايم لالايي بخوان همراه است. به گفته‌ي دهنوي كه تا كنون چند كتاب در حوزه‌ي ترجمه‌ي داستان منتشر كرده و «كاغذهاي سوخته» نخستين اثر داستاني تأليفي اوست، اين مجموعه دغدغه‌هاي يك نويسنده‌ي زن نسبت به آدم‌ها و موقعيت آن‌ها در شرايط اجتماعي و ارتباط‌هايي است كه بين ‌آن‌ها شكل مي‌گيرد. او‌ از داستان‌هاي اين مجموعه‌ به عنوان داستان‌هايي ياد كرد كه از نگاه يك زن روايت مي‌شوند و به اين ترتيب، ماجراهايي كه روايت مي‌شوند، از منظر و نگاهي زنانه هستند. «كاغذهاي سوخته» در 75 صفحه با شمارگان 1100 نسخه و قيمت 1900 تومان از سوي انتشارات مرواريد به چاپ رسيده است.